Nosówka
PRZYCZYNY I FORMY ZAKAŻENIA
Chorobę wywołuje paramyxo-virus. Zapadają na nią głównie młode zwierzęta od 2 do 12 mies. Życia. Psy starsze o ile nie były uprzednio szczepione również zapadają na tą chorobę, choć dużo rzadziej. Tłumaczy się to faktem, że szczenięta chronione są tzw. bierną odpornością, przekazaną przez matkę (przeciwciała siarowe) naturalnie tylko wtedy, gdy suka posiadała odporność przeciwko nosówce. Natomiast psy starsze poprzez kontakt z wirusem środowiskowym nosówki prze-chodzą chorobę w formie poronnej. Nasilenie występowania choroby notuje się w chłodnych i wilgotnych porach roku, od października do marca. Istnieje także wrażliwość gatunkowa na tę chorobę - psy ras długonosych, owczarki, charty - dużo częściej chorują na nosówkę niż psy krótkonose - pekińczyki, boksery itp. Kontakt pośredni (miski posłanie, kaganiec) bywa również powodem zakażenia. Wydaje się, że najbardziej zaraźliwa jest wydzielina z nosa i ślina chorego zwierzęcia. Nieco mniejszą rolę przypisuje się obecności wirusa w kale oraz w moczu.
OBJAWY
Okres inkubacji choroby
wynosi zazwyczaj od 3 do 7 dni. Objawy i przebieg
choroby zależą od zjadliwości wirusa, od odporności
osobniczej zwierzęcia a także od rodzaju
wikłających wtórnych zakażeń bakteryjnych.
Początkowym objawem choroby jest podwyższona
temperatura dochodząca do 39,5 - 41 C. Temperatura
po 1-3 dniach nieco spada, lecz w następnych dniach
przybiera postać gorączki odwrotnej. Pojawia się
zapalenie migdałków i gardła, brak apetytu apatia,
kaszel zapalenie spojówek i nosa ze śluzowatą
wydzielina ropną. Nieżyt krtani i oskrzeli przeradza
się często w zapalenie oskrzeli, opłucnej i
nieżytowe zapalenie płuc. Mogą pojawić się objawy ze
strony układu pokarmowego - wymioty, luźne stolce a
nawet biegunki. P pewnym czasie na przyśrodkowej
powierzchni ud i na brzuchu występuje osutka
nosówkowa. Pojawia się stwardnienie i popękanie
poduszek łap (stąd nazwa zwyczajowa - choroba
twardej łapy). Nadmiernemu rogowaceniu i popękaniu
ulega też lusterko nosowe. Objawy neurologiczne
choroby, które początkowo są słabo zaznaczone i
wyrażają się pojedynczymi skurczami mięśni
(najczęściej jest to drżenie czy tik jednej łapki)
pojawiają się po 3 do 6 tygodni od pierwszych
objawów choroby. Postępując doprowadzają w ciągu
następnych dni do skurczów całych grup mięśni i do
regularnych ataków epileptycznych połączonych z
utratą świadomości i "pienistym biciem śliny"
Pogłębiające się rdzeniowe (brak koordynacji
ruchowej, niedowłady i porażenia kończyn) dopełniają
obrazu choroby. Na skutek wzrostu ciśnienia płynu
mózgowo rdzeniowego zwierzę może odczuwać ciągły
ból, co wyraża się permanentnym płaczem nawet
wyciem.
LECZENIE
Jak w każdej chorobie
tła zakaźnego szybka interwencja właściciela
zwierzęcia, natychmiastowa diagnostyka
potwierdzająca przyczynę choroby znacznie podwyższa
szansę na uratowanie zwierzęcia. Rutynowa
diagnostyka laboratoryjna polegająca na badaniu
wydzieliny z worka spojówkowego, z nosa, z pochwy,
bądź napletka za pomocą immunofluorescencji -
pozwala, szczególnie w początkowym okresie choroby,
na uzyskanie szybkiego i stosukowo pewnego wyniku
badania.
W postępowaniu leczniczym należy pamiętać o
tym, że w nosówce, tak jak w wielu chorobach
zakaźnych, w zasadzie brak jest leczenia
przyczynowego. Szczególnie wtedy kiedy wirus wejdzie
w kontakt z komórką. Wówczas żadne przeciwciało
chorego osobnika (bierne czy czynne) nie może go
unieczynnić. W przypadkach wczesnego wykrycia
choroby prowadząc leczenie przyczynowe można podać gammmaglobulinę (koncentrat globulin odpornościowych
surowicy psów uodpornionych wirusem nosówki)
Specyfik ma wartość terapeutyczną szczególnie ważną
w pierwszych dniach choroby, kiedy wirus nie zdążył
związać się z komórką i jest jeszcze we krwi. Można
zaryzykować stwierdzenie, że w późniejszym okresie
choroby (kiedy doszło już do zamanifestowania jej
objawów) seroterapia w praktyce nie ma aż tak
wielkiego znaczenia. Niektórzy lekarze są
zwolennikami innego rozwiązania, mianowicie podania
drogą dożylną żywej szczepionki nosówkowej. Takie
postępowanie również może mieć miejsce w pierwszych
dniach choroby. W późniejszym okresie pozostaje
jedynie prowadzenie leczenia objawowego i
podtrzymującego, sprowadzające się do opanowania
powikłań bakteryjnych wywołujących zapalenie górnych
dróg oddechowych, spojówek, jamy nosowej, błony
śluzowej żołądka i jelit. Nie wolno zapominać także
o prowadzeniu leczenia bodźcowego.
Specjalistyczna Lecznica dla Zwierząt
Artur Dobrzyński, Specjalista Chorób Psów i Kotów
04-052 Warszawa ul. Grenadierów 13
tel. (022) 673-70-25,
e-mail: wet@psy.pl
Materiały wykorzystano ze stron
www.psy.pl należących do miesięcznika "Mój Pies"
